• downloads
• onderzoek
• de pers over NHP
• de pas
• adviseurs
• over ons
• financieel nieuws

• HOME
• HYPOTHEEK
• OVERLIJDENSRISICOVERZEKERING
• AUTOVERZEKERING
• MEER VERZEKERINGEN

Iedereen wordt geplukt, tenzij... - Het Financieele Dagblad - 14 oktober 2009

Bron: Het Financieele Dagblad
Datum: 14 oktober 2009

Iedereen wordt geplukt, tenzij…

Door Vincent Strik

Voor de consument is er maar één manier om niet door financiële dienstverleners geplukt te worden: bied ze tegenspel. Denk dus goed na bij alles wat u doet en zet de afspraken op papier.

Fascinerend was het om te zien hoe de DSB Bank binnen enkele weken door het putje verdween. Reputaties zijn geschaad, de rol van zowel toezichthouders als de politiek wordt opnieuw ter discussie gesteld. Klanten en werknemers staan ontredderd aan de zijlijn. Het vertrouwen in de financiële sector heeft weer een flinke deuk opgelopen, helemaal toen duidelijk werd dat de hoge provisies die DSB zich toerekende ook elders ‘normaal’ was.

Vanzelfsprekend wordt de discussie aangewakkerd over de vraag hoe de financiele dienstverlening de (weer?) centraal kan stellen? Is de bank er voor de klant of andersom? Scepsis overheerst. Daarnaast worden er suggesties gedaan om banken en verzekeringen te verplichten een beperkt aantal basisproducten te laten aanbieden (zoals de verplichte basisverzekering in de gezondheidszorg). Uiteraard moeten er ook maatregelen in de wet opgenomen worden om excessen aan banden te leggen en te voorkomen. Weliswaar een nuttige discussie en goede suggesties, maar op dit moment heeft u daar als consument weinig aan.

Het zijn echter niet alleen mensen die financieel met de rug tegen de muur staan die zich dure, riskante en vaak overbodige producten hebben laten aansmeren. In het verleden hebben honderdduizenden mensen een aandelenleaseproduct gekocht en miljoenen hebben een woekerpolis afgesloten. Beleggingen lopen nog steeds voor een groot deel via beleggingsfondsen die netto een negatieve toegevoegde waarde bieden, daarnaast wordt er massaal teveel voor veelal overbodige verzekeringen betaald. Door luiheid, onkunde, goedgelovigheid, angst en hebzucht, maar ook een afkeer voor het betalen van belasting maakt de consument een makkelijke prooi voor aanbieders van financiële producten.

Zonder kritisch tegenspel te bieden, zal geen enkele sector zich aan de goede voornemens houden. Zonder kritisch tegenspel is het lastig iemand anders de schuld te geven als blijkt dat u teveel betaalt. De consument moet daarom dan ook van tijd tot tijd nagaan of de financiele producten die hij/zij afneemt (nog) waardevol voor hem of haar zijn en of hij/zij niet onnodig veel geld daarvoor neerlegt. Door een beetje consumentenactivisme maakt het verschil al. Hieronder een paar simpele mogelijkheden (inclusief websites):

Dure huisfondsen
Onlangs werden er tijdens een paneldiscussie ter gelegenheid van de presentatie van het boek De schitterende eenvoud van het indexbeleggen van Jacques Wintermans harde noten gekraakt over de wijze waarop financiële dienstverleners als banken en vermogensbeheerders hun klanten ‘doorverwijzen’ naar beleggingsfondsen en -producten die het hoogste rendement beloven, maar dan wel voor diezelfde financiële dienstverlener wel te verstaan. De uitkomst van de discussie was duidelijk: ga indexbeleggen, trap niet in al die mooie praatjes; de kosten zijn aanzienlijk lager waardoor de netto-performance in veruit de meeste gevallen hoger is.

Volgens Wintermans moet de consument de hoop op extra rendement vergeten, omdat ie nergens opgestoeld is. Wintermans meent dat het indexbeleggen als uitgangspunt genomen moet worden, waar alleen weloverwogen van afgeweken mag worden. Dit uitgangspunt moet u als consument ook vasthouden als u zich door uw bank laat adviseren. Het vraagt om enige standvastigheid, maar als de adviseur niet met kritisch tegenspel weet om te gaan, weet u zeker dat u op de goede weg zit (check de website: www.indexbeleggen.nl).

Dakpannen
Rob van Eeden en Hanneke van Veen’s levenswerk bestaat uit het bestrijden van de zogenaamde ‘dakpannenconstructie’. “Het is eigenlijk schunnig dat banken hun trouwste klanten niet melden dat er een nieuw spaarproduct is dat een hogere rente oplevert.” De dakpannenconstructie is door de Postbank in het leven geroepen en houdt in dat er voor nieuwe klanten telkens een nieuw product wordt geïntroduceerd met een hogere rente, terwijl de rente van bestaande producten langzaam en onmerkbaar verlaagd worden, los van de actuele renteontwikkeling. Voor de meeste klanten gaat het om relatief kleine bedragen. Volgens Van Eeden levert het de banken (gebaseerd op cijfers uit 2007) in totaal meer dan 4 miljard euro per jaar op. “[…] dat is veel meer dan de maximale DSB-schade.”

Om de spaarder attent te maken van de misgelopen rente hebben Van Eeden en Van Veen de website www.vanspaarveranderen.nl in het leven geroepen. Sinds kort hebben zij daar een dienst aan toegevoegd: www.mijn-spaarrente.nl. Via deze website kunt u al uw spaarproducten aanmelden en ontvangt u gratis een mail zodra de rente aangepast wordt. Zo wordt u in ieder geval gewaarschuwd. Bij eenzelfde bank met eenzelfde rating is het mogelijk dat u een hogere rente ontvangt als u overstapt op een nieuwer product. Op de site www.spaarinformatie.nl vindt u een grafiek die weergeeft in hoeverre de rente afwijkt van vergelijkbare producten.

Provisiejagers
De affaire rondom de DSB Bank maakte eens te meer duidelijk dat zogenaamde ‘adviseurs’ u een hypotheek of verzekering aansmeren waaraan zij zelf het meeste aan verdienen, zonder dat u het beseft. De politiek en de AFM zetten zich in om de transparantie van de financiele sector te verhogen, maar daar waar nog ruimte is, gaat de praktijk onverminderd voort. Het is natuurlijk mogelijk dat adviseurs nu eindelijk het licht gaan zien, maar het is veiliger en verstandiger ervan uit te gaan dat uzelf voor uw belangen moet opkomen.

Als het om hypotheken en verzekeringen gaat, is een adviseur/verkoper/tussenpersoon die met vaste bedragen werkt een goed alternatief. Nationale HypotheekPas (NHP) is zo’n alternatief (www.nhp.nl). NHP vraagt voor een hypotheek of bijbehorende verzekering 795 euro, ongeacht welke hypotheek of verzekering en ongeacht de omvang daarvan. Oprichter en directeur van NHP, Pieter Lijesen, die afgelopen voorjaar het schandaal van de DSB-koopsomverzekeringen naar buiten bracht, benadrukt dat zijn bedrijf een gewone commerciële onderneming is die omzet halen wil. Het verschil is dat de omzet op basis van vaste afsluitbedragen wordt behaald en niet op basis van verborgen provisies. NHP brak de markt voor overlijdensrisicoverzekeringen (ORV’s) een paar jaar geleden open, waardoor de premies nu de helft zijn van wat toen gebruikelijk was. “[…] er zit nog steeds ontzettend veel lucht in. Daar kan nog wel zo’n 50% van af”, aldus Lijesen. Heeft u een oudere verzekering bij een verzekeringsmaatschappij lopen, dan kunt u er bijna zeker van zijn dat een nieuwe verzekering een stuk goedkoper is, zelfs bij dezelfde maatschappij. Lijesen waarschuwt er echter wel voor dat u eerst voor de nieuwe verzekering geaccepteerd moet zijn voordat u uw oude verzekering opzegt. Anders kunt u namelijk tussen wal en schip komen. Uw hypotheeknemer zal uiteraard niet enthousiast zijn als u besluit uw verzekering ergens anders afsluit. U zult echter voet bij stuk moeten houden. “Laat de argumenten maar op papier zetten”, zo stelt Lijesen.

Organisaties als NHP willen vooral producten verkopen, maar van een financieel planner mag u verwachten dat hij in zijn advies de mogelijkheid opneemt dat u bepaalde producten maar niet moet nemen omdat zij te duur of zelfs overbodig zijn. Als de planner daadwerkelijk onafhankelijk wil kunnen adviseren, dan mag hij niet leven van provisies. Steeds meer financiële planners werken met vaste tarieven (www.vofp.nl of www.vidaz.nl). Bij hen bent u geen kaal te plukken kip, maar bent u de opdrachtgever.